TIÐINDI     SOSIALURIN

- Sálarlig heilsa skal javnsetast við likamliga heilsu

- Samfelagsliga hevur mann kanska ikki í nóg stóran mun raðfest, hvat skapar góða sálarliga heilsu. Man hevur heldur fokuserað uppá, hvat skapar sálarligar trupulleikar heldur enn sálarliga heilsu, sigur Monika Mohr, verkætlanarleiðari í ABC fyri sálarliga heilsu



Tað eru alsamt fleiri fólk, ið fáa sálarligar trupulleikar í dag í mun til fyri nøkrum árum síðani. Hetta vil Fólkaheilsuráðið arbeiða fyri at broyta, og eitt týðandi íkast til tað er heilsufremjandi verkætlanin "ABC fyri sálarliga heilsu", sum skjótt hevur trý ár á baki.

- Vit vilja broyta keðiligu gongdina við at leggja dent á, hvussu mann fær góða sálarliga heilsu, og hvussu vit skapa trivnað millum fólk í Føroyum, sigur Monika Mohr, verkætlanarleiðari.

"ABC fyri sálarliga heilsu" hevur greiða boðskapin, at sálarlig heilsa er alt tað, ið ger lívið vert at liva. Endamálið er at upplýsa um sálarliga heilsu og eggja føroyingum til at raðfesta sína sálarligu heilsu.

Fólkum dámar jaliga boðskapin

Áhugin hjá føroyingum er sum vera man stórur at stuðla hesari verkætlanini. 22 feløg, stovnar og kommunur eru komin uppí verkætlanina, og Fólkaheilsuráðið fær nógvar fyrispurningar um framløgur, tilfar og annað.

- Tað hevur gingið sera væl. Fólk hava verið jalig og tikið væl ímóti verkætlanini. Orsøkin til tað er sikkurt tí, at verkætlanin er øðrvísi og hevur ein jaligan boðskap, sum er lættur at fyrihalda seg til, sigur Monika Mohr.

- Men tað tekur ofta tíð at seta slíkt í verk, tí úrslitið hjá tí einstaka sæst ikki beinanvegin, men heldur yvir longri tíð. So vit hava enn nógv eftir, sum vit skulu náa fyri at røkka út til allar málbólkar í Føroyum, leggur hon aftrat. 

Ávirkar viðurskifti í gerandisdegnum

Góð sálarlig heilsa kann at fáa ein at trívast og megna gerandisdagin. 

- Um mann skal klára seg væl í gerandisdegnum, hevur tað týdning at leggja dent á sína sálarligu heilsu. Sálarlig heilsa hevur akkurát líka so stóran týdning sum likamlig heilsa, og mann eigur at javnseta hesar, sigur Monika Mohr og vísir á, hvussu sálarlig heilsa ávirkar nógv týdningarmikil viðurskifti í lívinum hjá tí einstaka persóninum.

- Tað hevur sera nógv at siga fyri sosial sambond, eitt nú í mun til hvussu mann megnar at vera partur av einum felagsskapi. Haraftrat sæst tað eisini aftur í mun til um mann megnar at hava eitt arbeiði ella gjøgnumføra eina útbúgving, og so ávirkar tað eisini fíggjarviðurskiftini, greiðir Monika Mohr frá.

Ov lítil tilvitan um sálarliga heilsu

Hóast alsamt fleiri í Føroyum raðfesta sálarliga heilsu, heldur Monika Mohr, at generelli føroyingurin er ov lítið tilvitaður um sína sálarliga heilsu í gerandisdegnum.

- Tað skal ikki so nógv til fyri at ávirka sína sálarliga heilsu. Tað eru tær smáu gerðirnar í gerandisdegnum, sum muna. Vit vita, at tey flestu fólkini vita, hvat skal til fyri at koma har til. Men kanska føroyingar kunnu blíva enn meira tilvitaðir um, hvussu einfalt tað er at fremja sína sálarligu heilsu, sigur hon.

- Tá mann er tilvitaður, kann tað eisini fremja atferð, soleiðis at fólk broyta atferð og gera nakað fyri at blíva enn betur fyri sálarliga.

Størri fokus á trupulleikar enn heilsu

Fólkaheilsuráðið heldur tað hava týdning, at mann leggur størri dent á sálarliga heilsu bæði samfelagsliga og á bólkastigi, tí ábyrgdin eigur ikki bara at liggja hjá tí einstaka.

- Samfelagsliga hevur mann kanska ikki í nóg stóran mun raðfest, hvat skapar góða sálarliga heilsu. Mann hevur heldur fokuserað uppá, hvat skapar sálarligar trupulleikar heldur enn sálarliga heilsu. Tað hevur nokk gjørt, at mann hevur størri vitan um, hví mann fær sálarligar trupulleikar, men minni vitan um, hvat tað er, sum ger, at vit trívast og hava tað gott. Um mann skal gera nakað fyri at trívast og hava tað gott, má mann eisini vita, hvat mann kann og skal gera, sigur Monika Mohr og vísir á, hvussu fleiri kunnu gera nakað fyri at betra um sálarliga heilsuna hjá føroyingum. 

- Vit halda, at arbeiðspláss, ítróttarfeløg, felagsskapir og politikarar eiga at raðfesta økið meira, so tað verður enn lættari hjá føroyingum at fremja sína sálarligu heilsu. Tað snýr seg um at inkludera tey fólkini, sum ikki luttaka í slíkum virksemi, og finna útav, hvussu mann kann fáa so nógv sum gjørligt við, fyri at betra um sálarligu heilsuna hjá fleiri fólkum, sigur Monika Mohr.